Kort antwoord
Er zijn vier opties: gelaagd isolatieglas (6–8 mm, U ± 3,5), dun dubbel glas (8–12 mm, U 1,4–3,6), vacuümglas (6–10 mm, U 0,5–1,2) en een binnenvoorzetraam [RCE].
Vacuümglas isoleert het best en is het duurst. Is het bestaande glas zelf waardevol, zoals cilinderglas, dan is een voorzetraam beter dan vervangen [RCE].
Ons advies
Eerst kierdichting en herstel, dan glas. Dat is ook de volgorde die de RCE aanhoudt [RCE].
Wil je echt isoleren: vacuümglas. Dun dubbel glas is goedkoper maar isoleert maar half zo goed als HR++. Historisch glas houden? Dan een binnenvoorzetraam.
Het eerlijke nadeel
Alles in deze categorie is duurder per m² dan gewoon HR++, en bij een rijksmonument heb je een vergunning nodig voordat je begint [RCE].
Welke soorten monumentenglas zijn er?
De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed onderscheidt gelaagd isolatieglas, dun dubbel glas, vacuümglas en het binnenvoorzetraam. Ze verschillen in dikte, isolatie, kosten en zichtbaarheid. Ter vergelijking: HR++ is 14 tot 22 mm dik en past volgens de RCE zelden in bestaande historische ramen [RCE].
| Optie | Dikte | U-waarde (Ug) | Kosten | Wat zie je? |
|---|---|---|---|---|
| Gelaagd isolatieglas | 6 – 8 mm | ± 3,5 | Laag | Reflectie kan veranderen |
| Dun dubbel glas | 8 – 12 mm | 1,4 – 3,6 | Midden | Dubbele weerspiegeling |
| Vacuümglas | 6 – 10 mm | 0,5 – 1,2 | Hoogst | Kleine bolletjes van dichtbij |
| Binnenvoorzetraam (enkel glas) | 6 mm extra | 2,0 – 2,5 (samen met bestaand raam) | Midden | Gevolgen voor het interieur |
| Ter vergelijking: HR++ | 14 – 22 mm | 0,8 – 2,0 | – | Past zelden in historische ramen |
Welk monumentenglas kies je?
Dat hangt af van de waarde van het bestaande glas en de breedte van de sponning. Is er cilinderglas of gekleurd glas, of is de detaillering te smal om te frezen, dan houdt de RCE het glas liever en adviseert een binnenvoorzetraam. Mag het glas wel weg, dan geeft vacuümglas de beste isolatie [RCE].
- Waardevol historisch glas? → binnenvoorzetraam, eventueel glasfolie.
- Gewoon floatglas en ruimte om te frezen? → vacuümglas voor de beste isolatie, dun dubbel glas als het budget krap is.
- Gang of trap die je weinig verwarmt? → daar mag een goedkopere keuze; de RCE noemt een andere keuze per ruimte uitdrukkelijk als optie [RCE].
Waar let je op bij de uitvoering?
Het venster moet er van buiten hetzelfde uit blijven zien. De RCE vraagt onder meer om donkere afstandhouders, stopverf niet te vervangen door glaslatten, blank glas en het behoud van de bestaande indeling. Zwaarder glas kan betekenen dat schuiframen andere gewichten en draairamen versteviging nodig hebben [RCE] [RCE].
Heb je een vergunning nodig, en krijg je subsidie?
Bij een rijksmonument heb je voor het vervangen van historisch glas meestal een omgevingsvergunning nodig [RCE]. ISDE krijg je alleen voor glas met een U-waarde van 1,2 of lager op de meldcodelijst, dus wel voor vacuümglas en meestal niet voor dun dubbel glas. In 2026 kunnen monumenteigenaren ook subsidie krijgen voor voor- of achterzetramen [KDL] [RVO].
Of je woning een rijksmonument is, zoek je op in het Rijksmonumentenregister. Woon je in een beschermd stadsgezicht, lees dan onze pagina over de vergunning.
Veelgestelde vragen
Is monumentenglas dubbel glas?
Meestal wel: ‘monumentenglas’ is in de praktijk dun dubbel glas van 8 tot 12 mm, met gasvulling en een coating. Er bestaat ook gelaagd isolatieglas van één plaat (6 tot 8 mm) en vacuümglas.
Is monumentenglas hetzelfde als vacuümglas?
Nee. Vacuümglas heeft een vacuüm tussen de platen en isoleert veel beter (U 0,5 tot 1,2 volgens de RCE). Dun dubbel glas heeft gas tussen de platen en isoleert minder (U 1,4 tot 3,6).
Heb ik een vergunning nodig voor nieuw glas in een monument?
Bij een rijksmonument meestal wel: volgens de RCE is voor het vervangen van historisch glas in een raam een omgevingsvergunning nodig. Overleg vooraf met je gemeente.
Krijg ik ISDE-subsidie voor monumentenglas?
Alleen als het glas een U-waarde van 1,2 of lager heeft en op de meldcodelijst staat; dat haalt dun dubbel glas meestal niet, vacuümglas wel. Voor monumenten geldt in 2026 daarnaast een regeling voor voor- of achterzetramen.
Offertes voor glas in een monument of beschermd gezicht?
Beantwoord een paar vragen over je woning (ongeveer 2 minuten). Maximaal 3 gecontroleerde vakbedrijven uit de regio nemen contact op om in te meten en een offerte te maken.
- ✓ Gratis en vrijblijvend
- ✓ Maximaal 3 bedrijven
- ✓ Jij kiest of je verder gaat
Bronnen
Door ons gelezen en gecontroleerd. Bij commerciële bronnen staat erbij dat de partij zelf iets verkoopt.
- overheidVerduurzaming van monumenten: afwegingskader voor vergunning (2023) · Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed · gelezen op 22 oktober 2026
- overheidVenster- en glasisolatie bij monumenten: het ontwerp · Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed · gelezen op 22 oktober 2026
- overheidOverleg en vergunning bij monumenten · Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed · gelezen op 22 oktober 2026
- onafhankelijkGlas: kosten, besparing per glassoort en vacuümglas · Mijn Groene Huis (Kenniscentrum Duurzaam Leven) · gelezen op 22 oktober 2026Kosten per m² op basis van RVO-kostenoverzicht per 1 januari 2025.
- onafhankelijkSubsidie voor isolatie · Kenniscentrum Duurzaam Leven (voorheen Milieu Centraal) · gelezen op 22 oktober 2026
- overheidISDE voor monumenteigenaren · RVO · gelezen op 22 oktober 2026
- overheidMeldcodelijst hoogrendementsglas · RVO · gelezen op 22 oktober 2026
- overheidRijksmonumentenregister · Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed · gelezen op 22 oktober 2026